کامپیوتر و تجهیزات

چیپست مادربرد chipset چیست و چه کاربردی در مادربرد دارد –

چیپست مادربرد

با افزايش دستگاههاي جانبي گوناگون و تنوع آنها، نياز به مدارهاي واسط متنوع براي ارتباط آنها با رايانه پديد آمد. از آن جمله ميتوان تراشۀ مجموعۀ ورودی/ خروجی براي دستگاههاي جانبي، مدار واسط گذرگاه سيستم FSB ،كنترلرهاي مربوط به حافظههاي جانبيIDE و SA   كه در بخش حافظه ها با آنها آشنا خواهيد شد،

مدار مولد پالس ساعت و پلهاي بين گذرگاهها و بسياري مدارهای واسط ديگر را نام برد. طراحان برد اصلي تلاش كرده اند تا مجموعۀ اين را در چند تراشه برحسب نوع عملكرد جمع‌‌آوري كنند. به مجموعۀ اين تراشه ها مدارهاي واسط چيپست ميگويند.

اين تراشه ها اتصال بين پردازنده و ساير اجزاي سيستم را كنترل ميكنند، تا جايي كه امروزه پردازنده نميتواند بدون اين مجموعه از تراشهها با حافظۀ اصلي، كارتهاي جانبي و ساير دستگاههاي جانبي ارتباط داشته باشد.

در واقع، مجموعۀ تراشه ها، مدارهاي واسط و اتصاالت بين پردازنده و ساير قسمتها را كنترل ميكنند. بنابراين، اين تراشه ها ميتوانند با تعيين نوع پردازنده، ميزان سرعت اجراي دستورات، سرعت انتقال دادهها به وسيلۀ گذرگاه و حتي نوع، ظرفيت و سرعت انتقال دادۀ حافظه را مشخص كنند. پس بايد به اين نكته اشاره كرد كه مجموعۀ تراشه هاي يك برد اصلي، تمام قابليتهاي آن را و در نتيجه بازدهي و كارايي يك سيستم را مشخص ميكند.

در مین برد هاي اصلي XT به ازاي هر نياز، يك تراشه وجود داشت. در بردهاي اصلي AT نيز به همين صورت عمل شد و براي هر كاري يا عملي تراشۀ جداگانهاي روي برد اصلي قرار گرفت. علاوه بر تراشه هاي قبلي در اين بردها تراشه هاي جديدتري نيز به كار رفت. جدول تراشه هاي به كار رفته در بردهاي اصلي AT و XT را نشان ميدهد.

تراشه  چیپست مادربرد AT

با پیشرفت چیپست مادربرد در سال 1986 تمام تراشه هاي مربوط به برد اصلي AT در داخل يك تراشه توليد و به بازار آمد. جايگزيني يك تراشه به جاي چند تراشه، عالوه بر كوچك شدن برد اصلي، بازدهي سيستم را نيز بيشتر كرد. با احساس نياز به مدارهاي جديد، تعداد تراشه ها روي برد اصلي زياد شد. اما در سال 1989 شركت اينتل با طراحي يك معماري به نام Bridge North/ South پل شماليجنوبي توانست بازار تراشه ها را در دست گيرد.

این مطلب را نیز بخوانید:  هارد دیسک کامپیوتر چیست؟بررسی کامل و جامع هارد دیسک

معماري پلهاي شمالي و جنوبي Bridge South /North

اين معماري چند تراشۀ اصلي دارد و اجزاي رايانه از قبيل پردازنده، حافظۀ اصلي و تمامي دستگاههاي جانبي به آنها وصل هستند. در زير شرح اين تراشهها آورده شده است:

  • تراشۀ پل شمالي )Bridge North)

اين تراشه ارتباط بين پردازنده، حافظههاي سيستم حافظۀ اصلي و حافظههاي نهان(،شكافهاي كارت گرافيك )AGP يا Express-PCI ) را كنترل ميكند.

  • تراشۀ پل جنوبي )Bridge South)

اين تراشه ارتباط بين تمام دستگاههاي ورودي و خروجي را از طريق كنترلرهاي SATA و IDE ،درگاههاي USB ،گذرگاههاي PCI و FireWire كنترل ميكند.

 

تراشۀ مجموعۀ ورودي/ خروجي O/I Super

اين تراشه به تراشۀ پل جنوبي در مديريت بهتر دستگاههاي جانبي، مانند صفحه كليد، ماوس، چاپگر و ساير دستگاههايي كه از درگاه سري و موازي استفاده ميكنند و كمي كندتر هستند، كمك ميكند. تراشۀ مجموعۀ ورودي/ خروجي با استفاده از يك گذرگاه به پل جنوبي وصل ميشود. در واقع ميتوان آن را جزء پل جنوبي به شمار آورد.

بهینه سازی چیپستها

از سال 1997 ميالدي توليدكنندگان برد اصلي روي به يهینه سازي چيپست مادربرد ها تمركز زيادي كردند و بيشتر تالش آنها بر توسعۀ چيپستهاي شمالي و جنوبي بوده است شكل كه وظيفۀ نظارت بر نقل و انتقال دادهها به حافظۀ اصلي را دارند. در پل شمالي بيشتر به افزايش پهناي باند و سرعت انتقال دادهها بين حافظۀ اصلي و پردازنده توجه شده است. طي اين سالها توسعۀ

چيپهاي پل جنوبي بيشتر متوجه افزايش امكانات آن بوده است و توانسته است بيشتر اجزاي ورودي/ خروجي سيستم را مديريت كند.

تراشه هاي پلهاي شمالي و جنوبي با استفاده از گذرگاه PCI با همديگر ارتباط برقرار ميكنند در واقع اين گذرگاه به تنهايي تمام دادهها را به پل شمالي انتقال ميدهد.

ايد توجه داشت گذرگاه PCI داراي پهناي باند 32 بيتي است.  امروزه به دليل افزايش سرعت دستگاههاي جانبي و افزايش حجم داده هاي ارسالي، گذرگاه PCI جوابگو نيست. به همين دليل گذرگاههاي PCI جاي خود را به Express-PCI داده اند. طراحان براي رفع مشكل ارتباط دو پل شمالي و جنوبي، استفاده از گذرگاه اختصاصي براي آنها را بررسي كردند كه نتيجۀ اين بررسيها در معماري هابها مطرح ميشود. شكل  محل پلهاي شمالي و جنوبي را نشان ميدهد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Solve : *
22 × 23 =


دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن